Proverbs and proverbial materials in Bandamanna saga

Edition used. Grettis saga Ásmundarsonar. Bandamanna saga. Odds þáttr Ófeigssonar. Guðni Jónsson gaf út. Íslenzk fornrit. VII. Reykjavík, 1936.   
Others.
Bandamanna Saga, ed. Halldór Friðriksson. Nordiske Oldskrifter udgivne af det nordiske Literatur-Samfund. X. 1850.   Zwei Isländergeschichten, Die Hønsna-Þóres und die Bandamanna saga, ed. Andreas Heusler. 1897; 2nd edition, 1913.   Bandamanna saga, ed. Finnur Jónsson. Samfund til udgivelse af gammel nordisk litteratur. LVII. 1933.   Bandamanna saga, ed. Hallvard Magerøy. Samfund til udgivelse af gammel nordisk litteratur. LXVII. 1956-76.   Bandamanna saga und Ölkofra þáttr, ed. Walter Baetke. Altnordische Textbibliothek, N.F., 4. Bd. 1960.   Bandamanna saga, ed. Hallvard Magerøy, for students. Viking Society for Northern Research. 1981.   
Translations used. The Saga of the Confedrates, tr. Ruth C. Ellison, The Complete Sagas of Icelanders, ed. Viðar Hreinsson. Reykjavík, 1997. 5 vols. Vol. V, pp. 283-309.   
The Schemers and Víga Glúms saga, tr. George Johnston. Erin, Ontario, 1999.   
Others.

Editorial comment.   Contains approximately 11,300 words.

ÍF VII.   1. 297.  Konungsbók (K): Ok svá kemr, at hann á tvá knörru í kaupferðum, ok svá er sagt, at engi var jafnauðigr maðr í kaupferðum þann tíma sem Oddr.  Möðruvallabók (M): Nú gerir hann svá auðgan, at hann á tvá knörru í kaupferðum; ok svá er sagt, at engi maðr væri þann tíma í kaupferðum, sá er jafnauðigr væri sem Oddr.
CSI V.   1. Narrative comment on the rise to success of Odd Ofeigsson:
284. Now he became so wealthy that he owned two knorrs; it is said that no other trader sailing at that time was as rich as Odd.
GJtr. 30. Now he becomes so rich that he has two knarrs on trading voyages; and the saying is that no man trading at that time was as rich as Odd.

ÍF VII.   1. 298. K. Engi maðr hér á landi var jafnauðigr sem Oddr, heldr var hitt sagt, at hann myndi eigi minna fé eiga en þær kirkjur, er auðgastar váru hér á landi.1     1Varla mun nokkur kirkja hér á landi hafa verið svo auðug um miðja 11. öld, að til hennar yrði jafnað um þær einkaeignir, er mestar voru. Þessi ummæli benda því fremur til tíma söguritarans sjálfs.  M. Þat er sagt, at engi maðr væri jafnauðigr hér á Íslandi sem Oddr, heldr segja menn hitt, at hann hafi eigi átt minna fé en þrír þeir, er auðgastir váru.
CSI V.   2. Continued narrative comment on the success of Odd Ofeigsson:
285. It is said that not only was there no one else in Iceland as rich as Odd, but he was no less wealthy than the three next richest men put together.
GJtr. 31. It is said that no man was as wealthy here as Odd; indeed they do say that he would be as wealthy as three of the wealthiest together.

ÍF VII.   2. 299-300. K. Óspakr segir: “Haf við raun þína, en eigi sagnir annarra, ok beiði ek þik ekki forlags,1 ok vil ek búa hjá ok vita þá, hvé þér gezk at.” Oddr segir: “Miklir eru þér frændr borði.2 Nú er þú skorar þetta svá hart, þá vertu hér vetrlangt.”     1forlag (svr. leggja fyrir, hafa fyrir sig at leggja): meðlag, framfæri.  2mikill borði er bæði haft um skip: borðmikill, borðhár, og um menn: skapstór, stórlátur (Egils s., 8).   M. 299. Óspakr svarar: “Haf við raun þína, en eigi sögn annarra, því at fátt er betr látit en efni eru til.5 Beiði ek þik ekki gjafar at; vilda ek hafa hús þín, en fœða mik sjálfr, ok sjá þá, hversu þér gezk at.” Oddr svarar: “Miklir eru þér frændr ok torsóttir, ef yðr býðr við at horfa, en við þat, er þú skorar á mik til viðtöku, þá megu vit á þat hætta vetrlangt.”     5fátt er fært til betra vegar.
CSI V.   2. When Odd is reluctant to take in the overbearing Ospak Glumsson, the latter argues:
285.
Ospak answered, “Trust your own experience rather than hearsay, because reputation rarely flatters. I’m not asking you to make a gift of it – I’d like you to house me, but I would feed myself, and then see how you feel about it.” Odd replied, “You and your kinsmen are big men and difficult to cope with if it suits you to turn against anyone, but since you challenge me to take you in, we may as well chance it for one winter.”
GJtr. 32.
Ospak answers: – Stand by your own trial, and not what others say, for ‘Not much is gilded in the telling’. I am not asking for gifts; I would have room from you, but provide my own keep, and you see how you feel about it then.
TPMA 1.   122.
ANDER/ /   1. Ander – selbst 1.2. Vorrang der eigenen Person 1.2.4. Selbst handeln ist besser als sich auf den andern verlassen 1.2.4.1. Auf den andern ist kein Verlass  Nord. 161 Ódælla er við þat, er maðr eiga skal Annars brióstom í Unsicherer ist es mit dem, was man in eines andern Brust haben mag HÁVAMÁL 8, 4. 162 Haf við raun þína, en eigi sagnir annarra Richte dich nach deiner Erfahrung und nicht nach den Aussagen der andern! BANDAMANNA SAGA 5, 21 Kap. 2. → TRAUEN 42, 82, 85. Vgl. GNADE 160.

ÍF VII.   2. 299-300. K. Óspakr segir: “Haf við raun þína, en eigi sagnir annarra, ok beiði ek þik ekki forlags,1 ok vil ek búa hjá ok vita þá, hvé þér gezk at.” Oddr segir: “Miklir eru þér frændr borði.2 Nú er þú skorar þetta svá hart, þá vertu hér vetrlangt.”     1forlag (svr. leggja fyrir, hafa fyrir sig at leggja): meðlag, framfæri.  2mikill borði er bæði haft um skip: borðmikill, borðhár, og um menn: skapstór, stórlátur (Egils s., 8).   M. 299. Óspakr svarar: “Haf við raun þína, en eigi sögn annarra, því at fátt er betr látit en efni eru til.5 Beiði ek þik ekki gjafar at; vilda ek hafa hús þín, en fœða mik sjálfr, ok sjá þá, hversu þér gezk at.” Oddr svarar: “Miklir eru þér frændr ok torsóttir, ef yðr býðr við at horfa, en við þat, er þú skorar á mik til viðtöku, þá megu vit á þat hætta vetrlangt.”     5fátt er fært til betra vegar.
CSI V.   2. When Odd is reluctant to take in the overbearing Ospak Glumsson, the latter argues:
285.
Ospak answered, “Trust your own experience rather than hearsay, because reputation rarely flatters. I’m not asking you to make a gift of it – I’d like you to house me, but I would feed myself, and then see how you feel about it.” Odd replied, “You and your kinsmen are big men and difficult to cope with if it suits you to turn against anyone, but since you challenge me to take you in, we may as well chance it for one winter.”
GJtr. 32. Ospak answers: Stand by your own trial, and not what others say, for ‘Not much is gilded in the telling’. I am not asking for gifts; I would have room from you, but provide my own keep, and you see how you feel about it then.
FJ Proverb word 238. Page 106. láta – fátt er betr látit en efni eru til Band. 6. ‘Kun lidet bliver mere rosende omtalt end der er stof til (end det virkelig er)’. GJ har virt (f. látit) og varianten: en vert er.
FJ 199. Fátt er betur látið en efni eru til. Bandam. 52. kap.
FJ Proverb word 51. Page 72. bregða – fár bregðr eru betra ef hann veit et verra Nj 748. ‘Få anvender i bebrejdelser det bedre, hvis de kender det som er værre’, ?: ti så anvender de naturligvis det som er værst (i deres bebrejdelse) af to slemme – gradforskellige – ting. Også hos GJ (Fáir osv.).
TPMA 10.   62. SCHELTEN/gronder/to scold 6. Wer und was Tadel verdient und erhält 6.6. Verschiedenes Nord. 109 Fár bregðr enu betra, ef hann veit et verra Kaum einer wirft das Bessere vor, wenn er das Schlechtere weiss2 NJÁLS SAGA 139, 17 (= JÓNSSON, ARKIV 51. JÓNSSON 21).     2D.h., man wirft einem andern das Schlimmste vor, das man von ihm weiss.

ÍF VII.   2. 299-300. K. Óspakr segir: “Haf við raun þína, en eigi sagnir annarra, ok beiði ek þik ekki forlags,1 ok vil ek búa hjá ok vita þá, hvé þér gezk at.” Oddr segir: “Miklir eru þér frændr borði.2 Nú er þú skorar þetta svá hart, þá vertu hér vetrlangt.”     1forlag (svr. leggja fyrir, hafa fyrir sig at leggja): meðlag, framfæri.  2mikill borði er bæði haft um skip: borðmikill, borðhár, og um menn: skapstór, stórlátur (Egils s., 8).   M. 299. Óspakr svarar: “Haf við raun þína, en eigi sögn annarra, því at fátt er betr látit en efni eru til.5 Beiði ek þik ekki gjafar at; vilda ek hafa hús þín, en fœða mik sjálfr, ok sjá þá, hversu þér gezk at.” Oddr svarar: “Miklir eru þér frændr ok torsóttir, ef yðr býðr við at horfa, en við þat, er þú skorar á mik til viðtöku, þá megu vit á þat hætta vetrlangt.”     5fátt er fært til betra vegar.
CSI V.   2. When Odd is reluctant to take in the overbearing Ospak Glumsson, the latter argues:
285
. Ospak answered, “Trust your own experience rather than hearsay, because reputation rarely flatters. I’m not asking you to make a gift of it – I’d like you to house me, but I would feed myself, and then see how you feel about it.” Odd replied, “You and your kinsmen are big men and difficult to cope with if it suits you to turn against anyone, but since you challenge me to take you in, we may as well chance it for one winter.”
GJtr. 32. Ospak answers: Stand by your own trial, and not what others say, for ‘Not much is gilded in the telling’. I am not asking for gifts; I would have room from you, but provide my own keep, and you see how you feel about it then. Odd answers: You and your kin are powerful, and ugly if it suits you to turn against someone, but since you challenge me to accept you, then we may both chance it for a winter.

ÍF VII.   4. 310. K. Váli, frændi hans, frétti, hví þat sætti, er hann var svá óglaðr. “Hvárt þykki þér mikit fjárhvarfit? En eigi ertu mikill borði, ef þik hryggir þat.” M. 310-1. Váli, frændi hans, frétti hann, hví hann væri óglaðr, – “eða hvárt þykki þér svá mikit geldingahvarfit? Ok ertu eigi þá mikill borði, ef þik hryggr slíkt.”
CSI V.   4. Vali asks Odd why he is so glum over the loss of the 40 wethers:
288. His kinsman Vali asked him why he was so gloomy. “Does the disappearance of the wethers prey on you so much? You're not a very high-minded man if such a thing can get you down.”
GJtr. 37. Vali, his kinsman, asked him why he should be glum: or do you make so much of the disappearance of the wethers? Your ship cannot be riding steady if such things grieve you.

ÍF VII.   4. 311. K. Váli segir: “Margra manna mál var þat, at þat þótti kynligt. En á þá leið er nú,” segir Váli, “at vér vildim, at þú snerir eigi svá skjótt málinu til áfalls honum; er þat helzt við orði manna, at gylfrum gangi vináttan.”2     2gylfr mun vera hljóðskipti við gjalfr (< *gelf, sbr. holl. golf: alda) og vera svipaðrar merkingar: brimniður, sjór, bylgja, sbr. Sólarljóð 42. vísu: Gylfar straumar/grenjuðu á annan veg;  ganga gylfrum (sbr. ganga skykkjum): ganga í bylgjum, ganga skrykkjótt.  M. 310. Váli mælti: “Margra manna mál var þat, at þat væri undarligt. Nú vil ek, at þú snúir eigi svá skjótt málinu til áfellis honum; er þat hætt við orði, at ómerkiliga þykki verða.”
CSI V.   4. Vali tries to persuade Odd not to take so hardly the bad turn things have taken with Ospak:
288. Vali said, “Many people said at the time that it was strange. Now I don't want you to rush into making a serious accusation against him; if it is thought ill-founded, there’s danger to your reputation.
GJtr. 38. Vali said: Most folk spoke of it as a wonder. Now I wish you would not twist the matter so suddenly to blaming him; the risk in words is that they may come to seem hasty.
ÍOS I, 204. GYLFUR   GANGA GYLFRUM "ganga skrykjótt". Orðtakið er kunnugt úr fornmáli: Er þat helzt við orði manna, at gylfrum gangi vináttan. ÍF VII, 311. Gylfr kemur fyrir sem hvorugkennt orð í gömlum rímum í merkingunni "öldugangur, sjór" (RÍMNAS I, 60, 196), en í orðtakinu merkir það sennilega "alda, bylgja", skylt gjálfra. Frummerking orðtaksins er þá "ganga í bylgjum". Í nútímamáli kemur fyrir ganga gylfrótt með e-ð (skaftfellsk heimild). Sjá GJ í ÍF VII, 311 og HHÍO 211.

ÍF VII.   4. 311. K. Váli segir: “Margra manna mál var þat, at þat þótti kynligt. En á þá leið er nú,” segir Váli, “at vér vildim, at þú snerir eigi svá skjótt málinu til áfalls honum; er þat helzt við orði manna, at gylfrum gangi vináttan.”2     2gylfr mun vera hljóðskipti við gjalfr (< *gelf, sbr. holl. golf: alda) og vera svipaðrar merkingar: brimniður, sjór, bylgja, sbr. Sólarljóð 42. vísu: Gylfar straumar/grenjuðu á annan veg;  ganga gylfrum (sbr. ganga skykkjum): ganga í bylgjum, ganga skrykkjótt.  M. 310. Váli mælti: “Margra manna mál var þat, at þat væri undarligt. Nú vil ek, at þú snúir eigi svá skjótt málinu til áfellis honum; er þat hætt við orði, at ómerkiliga þykki verða.”
CSI V.   4. Vali tries to persuade Odd not to take so hardly the bad turn things have taken with Ospak:
288. Vali said, “Many people said at the time that it was strange. Now I don't want you to rush into making a serious accusation against him; if it is thought ill-founded, there’s danger to your reputation.”
GJtr. 38. Vali said: Most folk spoke of it as a wonder. Now I wish you would not twist the matter so suddenly to blaming him; the risk in words is that they may come to seem hasty.

ÍF VII.   4. 313. K. Eigi mun at því gefask,” segir Óspakr, “ok eigi veit ek, hvat fjándskaparmenn várir munu tala, er slíkt tala vinir várir.” M. 313. Eigi mun svá reynask, ok eigi veit ek, hvat tala fjándmenn várir, er slíkt tala vinirnir.”
CSI V.   4. Ospak responds to Vali’s suggestion he stole the wethers:
289. That will not prove true,” Ospak answered, “and I don't know what my enemies can be saying, if this is how my friends are talking.”
GJtr. 39. Ospak answers: That is not how it is, as will be found, and I wonder how our enemies talk if friends say such things.

ÍF VII.   4. 313. K. “Eigi mun at því gefask,” segir Óspakr, “ok eigi veit ek, hvat fjándskaparmenn várir munu tala, er slíkt tala vinir várir.” M. 313. “Eigi mun svá reynask, ok eigi veit ek, hvat tala fjándmenn várir, er slíkt tala vinirnir.”
CSI V.   4. Ospak responds to Vali’s suggestion he stole the wethers:
289. “That will not prove true,” Ospak answered, “and I don't know what my enemies can be saying, if this is how my friends are talking.”
GJtr. 39. Ospak answers: That is not how it is, as will be found, and I wonder how our enemies talk if friends say such things.

ÍF VII.   5. 320. K. passage is lacking. M. “Er nú bæði, at þér mun vel takask, enda er slíkum allvant um, er allt þykkir lágt hjá sér.”
CSI V. 5. Ofeig to Odd, trying to talk sense to him about his proceedings at court:
291. “It’s bound to turn out well for you, but it is a demanding situation for such as you, who look down on everyone else.”
GJtr. 43. It may go well for you now, but more likely it will prove difficult for one who thinks everyone beneath him.

ÍF VII.   5. 320. K. passage is lacking. M. “Þá láttu koma í hendr karli þessum sjóð nökkurn digran, því at margra manna augu verða féskjálg.”1     1féskjálgr: sá, sem horfir út undan sér til fjárins, skotrar augum til pyngjunnar (af skjálgr: tileygur, sbr. bls. 91).
CSI V.   5. Ofeig needs a purse of silver from Odd:
291. “Then hand over a reasonably plump purse to this old man,” said Ofeig, “because many eyes squint when there’s money around.”
GJtr. 43. Ofeig spoke: Then let you put a fat purse in this old man’s hands, for many eyes will squint after money.
FJ 392. Flestra manna augu verða féskjálg. P.S. Málsháttasafn Peder Syv.
TPMA 4.   336. GELD/argent/money   1. Grosse Macht, Geltung und Wirkung des Geldes 1.8. Geld wird (am meisten) geliebt und begehrt  Nord. 113 Þvíat margra manna augu verða féskjálg Denn vieler Leute Augen schielen nach Geld BANDAMANNA SAGA 21, 11 Var.

ÍF VII.   10. 346. K. Þórarinn spaki segir: “Játum því einu í dag, er vér iðrumsk eigi á morgin.” M. 346. Þá mælti Þórarinn: “Já þú nú því einu í dag, er þú iðrask eigi á morgin.”
CSI V.   10. Thorarin cautions Hermund not to agree too readily to Ofeig’s choice of the two Confederates to settle the case:
302. Then Thorarin said, “Mind you don’t agree today to what you'll regret tomorrow.”
GJtr. 62. Then Thorarin spoke: – Only ay today what you will not regret tomorrow.
TPMA 13.   452. ZUSTIMMEN/consentir/to agree   3. Verschiedenes  Nord. 3 Játum því einu í dag, er vér iðrumz eigi á morgin Wir stimmen heute nur dem zu, was wir morgen nicht bereuen BANDAMANNA SAGA 43, 2 Kap. 2.

ÍF VII.   10. 350. K. verse is lacking. M. Þá litask Ófeigir um, ok varð staka á munni: 4. Illt es ýtum/elli at bíða,/tekr hon seggjum frá/sýn ok vizku;/áttak næsta völ/nýtra drengja;/nú’s ulfs hali/einn á króki. “Ok hefir mér farit sem varginum; þeir etask, þar til er at halanum kemr, ok finna eigi fyrr.”     4. vísa.  ýtar: menn; – seggr: maður; – á króki sbr. á baugi.   Það er illt mönnum, að bíta elli, (því að) hún sviptir menn sjón og viti; eg átti fyrir skemmstu völ á dugandi drengjum, en nú er úlfshala eins kostur (nú er sá sinn eftir, sem verstur er og viðsjálastur).
CSI V.   10. Ofeig, looking about at the Confederates from whom he is to choose the arbitrators:
303. It’s ill for men/to endure old age;/it snatches from them/sight and sense./I’d the option just now/of able judges;/ now the one thing left/is the wolf’s tail.  “I’ve ended up the same way as the wolves – they devoured one another, and didn’t notice it until they got down to the tail.”
GJtr. 64. Ill bide all men/age’s onset; reason and sight/rives she from all;/mine was the pick/of worthy men,/wolf’s tail only/waits now on the hook.  And I have fared as the wolves: they eat right on and come to the tail before they know.
TPMA 1.   75. ALT/vieux/old   2. Eigenschaften des Alters (der Alten) 2.1. Alter is beschwerlich 2.1.1. Dass Alter bring Gebrechen, schwächt und zerstört alles  Nord. 47 Illt er ýtum Elli at bíða, Tekr hon seggjum frá Sýn ok vizku Schlimm ist das Alter für die Männer zu ertragen. Es nimmt von den Männern die Sehkraft und die Weisheit BANDAMANNA SAGA 46 Var. Kap. 2. 48 Hverjum karli kemr at örverpi Die Gebrechlichkeit kommt zu jedem alten Menschen ÞÓRLEIFS ÞÁTTR JARLASKÁLDS 3 (→FMS III, 96 [= JÓNSSON, ARKIV 204. JÓNSSON 89]). 49 Flest fylger ellinne Alle möglichen Folgen hat das Alter KÅLUND 32 (= JÓNSSON, ARKIV 90. JÓNSSON 35). 50 Karlli hverium kemur at aurverpi Übers. wie 48 KÅLUND 98 (= JÓNSSON, ARKIV 204. JÓNSSON 89).

ÍF VII.   10. 350. K. verse is lacking. M. Þá litask Ófeigir um, ok varð staka á munni: 4. Illt es ýtum/elli at bíða,/tekr hon seggjum frá/sýn ok vizku;/áttak næsta völ/nýtra drengja;/nú's ulfs hali/einn á króki. “Ok hefir mér farit sem varginum; þeir etask, þar til er at halanum kemr, ok finna eigi fyrr.”     4. vísa.  ýtar: menn; – seggr: maður; – á króki sbr. á baugi.   Það er illt mönnum, að bíta elli, (því að) hún sviptir menn sjón og viti; eg átti fyrir skemmstu völ á dugandi drengjum, en nú er úlfshala eins kostur (nú er sá sinn eftir, sem verstur er og viðsjálastur).
CSI V.   10. Ofeig, looking about at the Confederates from whom he is to chose the arbitrators:
303. It’s ill for men/to endure old age;/it snatches from them/sight and sense./I’d the option just now/of able judges;/ now the one thing left/is the wolf’s tail.  “I’ve ended up the same way as the wolves – they devoured one another, and didn’t notice it until they got down to the tail.”
GJtr. 64. Ill bide all men/age’s onset; reason and sight/rives she from all;/mine was the pick/of worthy men,/wolf’s tail only/waits now on the hook.  And I have fared as the wolves: they eat right on and come to the tail before they know.
FJ 362. Vizkan er æskunnar blóm og ellinnar sómi.

ÍF VII.   10. 350. K. verse is lacking. M. Þá litask Ófeigir um, ok varð staka á munni: 4. Illt es ýtum/elli at bíða,/tekr hon seggjum frá/sýn ok vizku;/áttak næsta völ/nýtra drengja;/nú's ulfs hali/einn á króki. “Ok hefir mér farit sem varginum; þeir etask, þar til er at halanum kemr, ok finna eigi fyrr.”     4. vísa.  ýtar: menn; – seggr: maður; – á króki sbr. á baugi.   Það er illt mönnum, að bíta elli, (því að) hún sviptir menn sjón og viti; eg átti fyrir skemmstu völ á dugandi drengjum, en nú er úlfshala eins kostur (nú er sá sinn eftir, sem verstur er og viðsjálastur).
CSI V.   10. Ofeig, looking about at the Confederates from whom he is to chose the arbitrators:
303. It’s ill for men/to endure old age;/it snatches from them/sight and sense./I’d the option just now/of able judges;/ now the one thing left/is the wolf’s tail.  “I’ve ended up the same way as the wolves – they devoured one another, and didn’t notice it until they got down to the tail.”
GJtr. 64. Ill bide all men/age’s onset; reason and sight/rives she from all;/mine was the pick/of worthy men,/wolf’s tail only/waits now on the hook.  And I have fared as the wolves: they eat right on and come to the tail before they know.

ÍF VII.   10. 350. K. verse is lacking. M. Þá litask Ófeigir um, ok varð staka á munni: 4. Illt es ýtum/elli at bíða,/tekr hon seggjum frá/sýn ok vizku;/áttak næsta völ/nýtra drengja;/nú's ulfs hali/einn á króki. “Ok hefir mér farit sem varginum; þeir etask, þar til er at halanum kemr, ok finna eigi fyrr.”     4. vísa.  ýtar: menn; – seggr: maður; – á króki sbr. á baugi.   Það er illt mönnum, að bíta elli, (því að) hún sviptir menn sjón og viti; eg átti fyrir skemmstu völ á dugandi drengjum, en nú er úlfshala eins kostur (nú er sá sinn eftir, sem verstur er og viðsjálastur).
CSI V.   10. Ofeig, looking about at the Confederates from whom he is to chose the arbitrators:
303. It’s ill for men/to endure old age;/it snatches from them/sight and sense./I’d the option just now/of able judges;/ now the one thing left/is the wolf’s tail.  “I’ve ended up the same way as the wolves – they devoured one another, and didn’t notice it until they got down to the tail.”
GJtr. 64. Ill bide all men/age’s onset; reason and sight/rives she from all;/mine was the pick/of worthy men,/wolf’s tail only/waits now on the hook.  And I have fared as the wolves: they eat right on and come to the tail before they know.
FJ Proverb word 93. Page 80. eta – . . . þeir (?: úlfar) etask þar til er at halanum kømr ok finna eigi fyrr Band. 35. ‘De (ulvene) æderr hinanden lige til halen og mærker det ikke för’. Jfr en fabel om ulve der åd hinanden helt op, kun halerne var tilbage.
TPMA 10.   285. SCHWANZ/queue/tail   8. Schwanz des Wolfes 8.4. Vereinzelt  Nord. 47 Þat ætla ek, at mér verði vargsins dœmi, þeir finnaz eigi fyrr at en þeir hafa etiz ok þeir koma at halanum (Var.: Nú er úlfs hali Einn á króki. Ok hefir mér farit sem varginum, þeir etaz þar til er at halanum kemr ok finna eigi fyrr) Ich glaube, dass mir das Beispiel des Wolfs widerfahrt: Sie merken es nicht, bevor sie einander gefressen haben und zum Schwanz kommen (Jetzt ist der Wolfsschwanz allein am Angelhaken. Und es ist mir gegangen wie dem Wolf: Sie fressen einander, bis der Schwanz beginnt, und merken es nicht vorher) BANDAMANNA SAGA 64, 1 Kap. 2.

ÍF VII.   10. 351-2. K. proverbial passage is lacking. M. Þá mælti Gellir: “Ekki munu vit síðar vitrari, ok mun allt til eins koma, ok er þat gørð okkur Egils, at gera oss til handa, bandamönnum, þréttan aura silfrs.”
CSI V.   10. Gellir, preparing to announce their decision:
304. Then Gellir spoke: “We two won’t be any wiser for putting it off, and it will all come to the same thing in the end.”
GJtr. 65. Then Gellir spoke: – Time will not make us wiser, and it will all come out the same, and the settlement Egil and I have made is to award us Schemers thirteen ounces of silver.

ÍF VII.   351-2. K. proverbial passage is lacking. M. Þá mælti Gellir: “Ekki munu vit síðar vitrari, ok mun allt til eins koma, ok er þat gørð okkur Egils, at gera oss til handa, bandamönnum, þréttan aura silfrs.”
CSI V.   10. Gellir’s speech, continued:
304. Then Gellir spoke: “We two won’t be any wiser for putting it off, and it will all come to the same thing in the end.”
GJtr. 65. Then Gellir spoke: – Time will not make us wiser, and it will all come out the same, and the settlement Egil and I have made is to award us Schemers thirteen ounces of silver.
Ed. note. Þorbjörn öngull, as he kills G.

ÍF VII.   10. 355. K. passage is lacking. M. Þórarinn svarar: “Hafa skal heil ráð, hvaðan sem koma,” sezk niðr ok þagnar.
CSI V.   10. Thorarin after being insulted by Egil and told to be quiet:
305. Thorarin answered, “Wisdom is welcome, wherever it comes from.” Then he sat down and kept quiet.
GJtr. 67. Thorarin answers: – Take good advice wherever it comes from. Sits down and holds his peace.
FJ Proverb word 321. Page 179. ráð – ... hafa skal heil ráð hvaðan sem koma Band 38, Bisk I 623. ‘Følge skal man gode råd, hvorfa de end kommer’. GJ haf varianten: þó heimskr kenni. Aasen: ‘Ei god råd skal ein fylgja, kvar so ho kjem infrå’.
FJ 259. Hafa skal heil ráð, hvaðan sem koma. Bandaman. 10. kap. o.v. Hafa skal holl ráð, hvaðan sem þau koma. SBL.
Saxo (Kallstenius) 28. 66. Verum prudencie monitor, tametsi despicabilis uideatur, respuendus non est, s. 30019. – Hafa skal gott rád þótt úr refsbelg komi, Finnur Jónsson Ark. 30 s. 179.
TPMA 9.   191. RAT/conseil/advice   5. Rat einholen und befolgen 5.1. Mann soll (guten) Rat einholen und beherzigen  Nord. 159 Hafa skal heil ráð, hvaðan sem koma BANDAMANNA SAGA 50 Var. Kap. 2.

Return to
Concordance